کمردرد یکی از شایع‌ترین اختلالات اسکلتی‌عضلانی و از مهم‌ترین علل ناتوانی در جهان است که بار قابل‌توجهی بر افراد، خانواده‌ها و نظام سلامت تحمیل می‌کند. با توجه به افزایش سن جمعیت، شیوع چاقی و کاهش فعالیت بدنی، بررسی میزان شیوع، بروز و عوامل خطر کمردرد برای طراحی برنامه‌های پیشگیری و کنترل ضروری است. این مطالعه کوهورت با بررسی 3630 نفر از افراد 35 تا 70 ساله شرکت‌کننده در کوهورت دنا، وضعیت کمردرد و عوامل مرتبط با آن را طی یک دوره پنج‌ساله ارزیابی کرد. نتایج نشان داد شیوع کمردرد در ابتدای مطالعه 19.5 درصد بوده و طی دوره پیگیری، بروز تجمعی آن به 12.4 درصد رسیده است. همچنین شیوع کمردرد تا سال 2023 به 29.2 درصد افزایش یافت. زنان 67.4 درصد موارد جدید کمردرد را تشکیل دادند و بیشترین بروز در میان زنان خانه‌دار مشاهده شد. بررسی عوامل خطر نشان داد چاقی، مصرف سیگار، مصرف قلیان، افسردگی، سابقه جراحی و آرتریت روماتوئید با بروز کمردرد ارتباط دارند. بخش عمده مبتلایان نیز در گروه‌های اقتصادی متوسط و بالا قرار داشتند. یافته‌ها نشان می‌دهد کمردرد همچنان یکی از مهم‌ترین مشکلات سلامت بزرگسالان ایرانی است و عوامل سبک زندگی و وضعیت جسمی و روانی افراد نقش مهمی در بروز آن دارند. چاقی، مصرف دخانیات، افسردگی و کم‌تحرکی به عنوان عوامل خطر اصلی کمردرد، اهداف مهمی برای مداخلات پیشگیرانه محسوب می‌شوند. بر این اساس، اجرای برنامه‌های ارتقای فعالیت بدنی، کنترل وزن، آموزش اصول ارگونومی در محیط کار و منزل و توسعه برنامه‌های ترک دخانیات می‌تواند در کاهش بروز کمردرد مؤثر باشد. همچنین غربالگری و مدیریت مشکلات روان‌شناختی به‌ویژه افسردگی در کنار مراقبت‌های جسمانی توصیه می‌شود. توجه ویژه به زنان، به‌خصوص زنان خانه‌دار، و افراد دارای سابقه جراحی یا بیماری‌های روماتولوژیک می‌تواند اثربخشی برنامه‌های پیشگیری و کنترل کمردرد را افزایش دهد.